กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข เป็นเจ้าภาพจัดการประชุม RPHL NETWORK ANNUAL PARTNERSHIP FORUM 2023 ภายใต้แนวคิด Advancing partnership for capacity building on laboratory systems โดยมี นายแพทย์ศุภกิจ ศิริลักษณ์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์เป็นประธาน พร้อมด้วย Dr.Jessica Markby จากมูลนิธิเพื่อการวินิจฉัยเชิงนวัตกรรมใหม่ (The Foundation for Innovative New Diagnostics - FIND), Jessica Spencer จากองค์กรลดภัยคุกคาม (Defense Threat Reduction Agency - DTRA) ซึ่งเป็นผู้สนับสนุนการจัดประชุมครั้งนี้ มีผู้เข้าร่วมประชุมมากกว่า 100 คน จากเครือข่ายห้องปฏิบัติการสุขภาพคน ห้องปฏิบัติการสุขภาพสัตว์ของประเทศสมาชิกอาเซียน 10 ประเทศ และประเทศเนปาล นอกจากนี้ยังมี 2 ประเทศสมาชิกใหม่ ได้แก่ ปาปัวนิวกินี และติมอร์-เลสเต และผู้แทนจากกลุ่มประเทศผู้นำวาระความมั่นคงสุขภาพโลก (Global Health Security Agenda - GHSA) นอกจากนี้ ยังมีองค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศ เช่น องค์การอนามัยโลก (WHO) องค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO) องค์การโรคระบาดสัตว์ระหว่างประเทศ (WOAH) องค์การเพื่อการพัฒนาระหว่างประเทศของสหรัฐอเมริกา (USAID) ศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคของประเทศสหรัฐอเมริกา (CDC) เป็นต้น โดยงานจัดขึ้นระหว่างวันที่ 15 - 17 พฤษภาคม 2566 ณ โรงแรมมิราเคิล แกรนด์ คอนเวนชัน กรุงเทพฯ
นายแพทย์ศุภกิจ กล่าวว่า จากสถานการณ์การระบาดของโรคโควิด 19 ที่ผ่านมา หลายประเทศได้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพของห้องปฏิบัติการเพื่อตรวจวินิจฉัยเชื้อโรค ให้สามารถตอบโต้กับภัยคุกคามด้านสุขภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพ การดำเนินการทางด้านห้องปฏิบัติการมีความสำคัญอย่างยิ่ง โดยเฉพาะการตรวจวินิจฉัยโรค เพื่อให้เกิดการรักษาได้ถูกต้อง รวมถึงการตรวจสายพันธุ์ การตรวจภูมิคุ้มกัน การตรวจวัคซีน เป็นต้น ทำให้ประเทศไทย โดย กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข ได้ทำงานอย่างใกล้ชิดกับนานาประเทศ และในการประชุมครั้งนี้เป็นโอกาสที่จะได้แลกเปลี่ยนเรื่องการรักษาศักยภาพของห้องปฏิบัติการหลังสถานการณ์การระบาดของโรคโควิด 19 และวางแผนการพัฒนาศักยภาพต่อไป ซึ่งที่ผ่านมาเครือข่ายห้องปฏิบัติการสาธารณสุขระดับภูมิภาค (Regional Public Health Laboratory (RPHL) Network) ได้แสดงให้เห็นแล้วว่า เป็นเครือข่ายห้องปฏิบัติการที่สามารถจัดการตอบโต้กับภัยคุกความด้านสาธารณสุขในระดับภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิคได้เป็นอย่างดี
ทั้งนี้ เครือข่ายห้องปฏิบัติการ RPHL Network จัดตั้งขึ้นเมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ.2562 ภายใต้วาระความมั่นคงสุขภาพโลก โดยได้รับทุนสนับสนุนจาก USAID ขณะนี้มีเครือข่ายประกอบด้วยสมาชิก 13 ประเทศ
การเป็นเครือข่ายความร่วมมือด้านการตอบโต้โรคระบาด นอกจากความไว้วางใจซึ่งกันและกันแล้ว การวางกลยุทธ์เกี่ยวกับทิศทางของเครือข่ายยังเป็นอีกสิ่งหนึ่งที่มีความสำคัญเป็นอย่างมาก ดังนั้น สมาชิกทั้ง 13 ประเทศ จึงร่วมกันแลกเปลี่ยนสมรรถนะและประสบการณ์ทางห้องปฏิบัติการของแต่ละประเทศเพื่อพัฒนาศักยภาพของเครือข่ายให้เข้มแข็ง
ในการประชุมครั้งนี้ ยังเป็นโอกาสที่ดีในการพัฒนาความสัมพันธ์ของประเทศสมาชิกในแน่นแฟ้นยิ่งขึ้น ซึ่งเป็นก้าวสำคัญในการสร้างและรักษาศักยภาพของเครือข่ายในการตอบโต้กับภัยคุกความด้านสาธารณสุขที่อาจเกิดขึ้นในภายภาคหน้าได้
“แม้ว่า WHO ได้ประกาศยุติภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขโลก (Public Health Emergency of International Concern) ของโรคโควิด-19 ในส่วนของห้องปฏิบัติการยังคงตรวจวิเคราะห์สายพันธุ์อย่างต่อเนื่องเพื่อติดตามการกลายพันธุ์ว่าจะมีโอกาสที่จะมีปัญหากับโลกของเราได้มากแค่ไหน โดยมีการเฝ้าระวังตามความเหมาะสมกับสถานการณ์ปัจจุบัน” นายแพทย์ศุภกิจ กล่าวทิ้งท้าย
